Zmiany przepisów BHP 2026 wprowadzają istotne nowe wymagania dla pracodawców, szczególnie w obszarze pracy na wysokości. Nowe regulacje obejmują m.in. rusztowania, szkolenia, środki ochrony oraz sposób prowadzenia kontroli, dlatego firmy powinny już teraz przygotować się na nadchodzące obowiązki.
Aktualizacja: 30.12.2025
Zmiany przepisów BHP 2026 – co oznaczają dla pracy na wysokości?
Rok 2026 przynosi istotne zmiany w regulacjach BHP dla pracy na wysokości. Poniżej znajdziesz podsumowanie najważniejszych wymogów: nowa norma PN-EN 1004-1 dla rusztowań jezdnych, wzmocnione uprawnienia PIP, obowiązki pracodawców i pracowników oraz ścieżki dofinansowania ZUS.
Sprawdź nasze szkolenia wysokościowe • Zamów audyt BHP • Skontaktuj się z nami
Spis treści
- Podstawy prawne
- PN-EN 1004-1 – kluczowe zmiany
- Obowiązki pracodawcy
- Wymogi dla rusztowań
- Obowiązki pracownika
- Szkolenia 2026
- Środki ochrony indywidualnej (SPIO)
- Uprawnienia PIP od 2026 r.
- Dofinansowanie ZUS
- Checklisty do wdrożenia
- FAQ
- Kontakt i wsparcie
1. Podstawy prawne pracy na wysokości
Bezpieczeństwo pracy na wysokości wynika z Kodeksu pracy, Rozporządzenia MPiPS z 26.09.1997 r. (ogólne przepisy BHP) oraz Rozporządzenia MI z 12.04.2002 r. (roboty budowlane). Na poziomie UE obowiązuje Dyrektywa 2001/45/WE. Szczególne środki stosujemy już od 2 metrów wysokości.
Więcej interpretacji i przykładów opisujemy regularnie na blogu Safety at Height.
2. PN-EN 1004-1:2021-04 – najważniejsze zmiany dla rusztowań jezdnych
- Maksymalna odległość między pomostami: 2,25 m (wcześniej dopuszczano nawet 4 m).
- Pierwszy pomost: do 3,4 m; wyjątek – gdy pierwszy pomost ≤0,6 m, następny może być do 3,4 m.
- Projektowanie pod bezpieczny montaż/demontaż bez SPIO – wymogi konstrukcyjne.
- Zakres normy obejmuje także wieże jezdne poniżej 2,5 m.
Nowe zestawy zwykle zawierają więcej elementów (poręcze, stężenia), co zwiększa masę i parcie wiatru, ale potrafi skrócić czas montażu nawet o ok. 45%. Chcesz ocenić zgodność posiadanych wież? Zamów audyt PN-EN 1004-1.
3. Obowiązki pracodawcy
- Przeprowadzenie i dokumentowanie oceny ryzyka dla prac na wysokości.
- Planowanie i organizacja zadań przez osoby kompetentne.
- Priorytet: ochrony zbiorowe (balustrady, platformy) przed SPIO.
- Regularne przeglądy i serwis sprzętu/instalacji.
- Zapewnienie szkoleń wysokościowych (teoria + praktyka).
4. Wymogi dla rusztowań – budowa, dostęp, montaż
| Obszar | Wymóg |
|---|---|
| Podłoże | Stabilne, odwodnione, ze spadkiem odprowadzającym wodę. |
| Stabilność | Zastrzały/kotwy; pełne pomosty z poręczami i krawężnikami. |
| Oznakowanie | Tabliczka: osoba odpowiedzialna, telefon, maks. obciążenia. |
| Dostęp | Wyłącznie drabinkami od strony wewnętrznej; zakaz wejść zewnętrznych. |
| Montaż | Uprawnieni monterzy; zgodnie z dokumentacją producenta/projektem. |
| Warunki | Zakaz prac bez oświetlenia i przy silnym wietrze. |
| Strefa | Strefa niebezpieczna min. 6 m lub pełne osiatkowanie. |
5. Obowiązki pracownika
- Aktualne orzeczenie lekarskie do pracy na wysokości.
- Ukończone szkolenie wysokościowe i potwierdzenie kwalifikacji.
- Przestrzeganie instrukcji i zasad bezpiecznego użytkowania rusztowań.
- Prawidłowe użycie SPIO; utrzymanie porządku na pomostach.
6. Szkolenia i uprawnienia w 2026 r.
Zakres: rozpoznawanie zagrożeń, praktyka SPIO, procedury ratunkowe i pierwsza pomoc, obsługa sprzętu. Rekomendacja: co 2–3 lata lub po zmianach procedur/sprzętu.
Aktualne terminy i programy: Szkolenia wysokościowe Safety at Height.
7. Środki ochrony indywidualnej (SPIO)
Dla prac powyżej 2 m: uprząż bezpieczeństwa, liny (statyczne/dynamiczne), haki, systemy samohamowne. Sprzęt z oznaczeniem CE i regularnymi przeglądami.
8. Wzmocnione uprawnienia PIP od 2026 r.
- Kontrole zdalne (dokumenty, wideorozmowy).
- Oględziny stanowisk przez kamerę (live).
- Kontrola także byłych pracodawców (do roku wstecz).
- Surowsze kary finansowe za naruszenia przepisów.
Przygotuj firmę: audyt pre-inspekcyjny + szkolenia zespołu.
9. Dofinansowanie ZUS – jak skorzystać
Możliwe wsparcie nawet do 300 000 zł, do 80% kosztów projektu (min. wkład własny 20%). Finansowane m.in.: platformy i podesty robocze, systemy zabezpieczenia przed upadkiem, wyposażenie do pracy na wysokości.
Potrzebujesz przygotowania wniosku? Skontaktuj się z nami.
10. Checklisty do wdrożenia
- Przegląd wież/rusztowań pod PN-EN 1004-1.
- Aktualizacja instrukcji stanowiskowych i ocen ryzyka.
- Plan szkoleń i ćwiczeń ewakuacyjnych.
- Procedury pogodowe (wiatr/zmrok) + oznakowanie stref niebezpiecznych.
- Harmonogram przeglądów SPIO (rejestry, CE, terminy).
11. FAQ – najczęstsze pytania
Od jakiej wysokości stosować zabezpieczenia?
Od 2 m wysokości – z pierwszeństwem dla ochron zbiorowych przed SPIO.
Co zmienia PN-EN 1004-1?
Maks. 2,25 m między pomostami, pierwszy pomost do 3,4 m, bezpieczny montaż/demontaż bez SPIO, rozszerzony zakres normy.
Czy PIP może skontrolować mnie zdalnie?
Tak – od 2026 r. możliwe są kontrole online i oględziny przez kamerę.
Jak często szkolić załogę?
Rekomendacja: co 2–3 lata oraz po istotnych zmianach w procedurach lub sprzęcie.
Jakie SPIO są wymagane?
Uprząż, liny, haki, systemy samohamowne – z oznaczeniem CE i regularnymi przeglądami.
Potrzebujesz wdrożenia zmian? Zabezpiecz prace na wysokości z Safety at Height
Pomagamy w audytach, szkoleniach i doborze sprzętu zgodnie z aktualnymi przepisami. Zadzwoń lub napisz – przygotujemy plan wdrożenia i dokumentację.